Een week waar de emoties dicht aan de oppervlakte liggen maar we ook continu aan staan om praktische zaken te regelen. Gelukkig zijn we deze week echt fantastisch ondersteund door lieve mensen om ons heen maar vooral door onze uitvaartbegeleidster Esther van Ammoniet. Wat een lieve vrouw en wat een enorme steun en toeverlaat in de afgelopen dagen. Esther is er iedere dag minimaal 1x geweest.
Afgelopen dinsdagochtend kwamen Esther en Fiona (collega van Anita die Esther had aanbevolen) al vroeg bij ons thuis om Anne te laten balsemen, Anne te verzorgen en aan te kleden. Bij het balsemen door Hans wilden Anita en ik niet aanwezig zijn maar Fiona is daar namens ons wel bij aanwezig geweest en dat is heel liefdevol en mooi gedaan.
Na het balsemen hebben Anita en ik samen met Fiona Anne aangekleed. Het kledingadvies hebben we ingewonnen bij de vriendinnen. Ten eerste omdat hulp welkom was maar ook om deze meiden er zoveel mogelijk bij te betrekken. Op advies van Lysanne zouden we eerst de bordeauxrode broek aantrekken maar die zat haar niet meer mooi, te groot. Daarom het advies van Ilva opgevolgd door haar de kleren aan te trekken die Anne had uitgekozen voor de fotoshoot met Ilva. Zoals Ilva terecht zei, Anne heeft toen de kleren uit de kast getrokken die ze op dat moment het mooist vond. De oorbellen die Anne nog in had hebben we laten zitten. Anne had eigenlijk nog maar net echte oorbellen in haar 2e gaatje en daar was ze zo trots op en blij mee dus die laten we mooi bij Anne in haar oren zitten. We hebben de ketting van Ilva met 2 hartjes omgehangen en we hebben de ketting met een hartje met foto van Anne en Ilse omgehangen. We hebben de ring van Cindy om de linker ringvinger gedaan en de ring die Anne samen met Eva heeft gemaakt om de rechter ringvinger gedaan. Het permanente armbandje van/met Ilva blijft uiteraard om de rechterarm van Anne zitten. Samen met Ilva besloten dat deze armband met Anne begraven zal worden zodat ze eeuwig met elkaar verbonden zullen blijven. Om de linkerarm van Anne doen we het armbandje met de 2 ringetjes van Lysanne. In haar handen hebben we aapje Roy gedrukt. Dit aapje heeft Anne in op 3 december 2020 in de ambulance gekregen en in het WKZ meteen Roy genoemd naar de naam van haar eerste (en meest geliefde) verpleegkundige Roy. Dit aapje is sindsdien de onafscheidelijke knuffel van Anne geweest. Naast haar hebben we op het kussen de JellyCat knuffel gelegd die we in Londen hebben gekocht. Van die knuffel had Anne natuurlijk nog heel lang moeten genieten, dat heeft niet zo mogen zijn maar hoort natuurlijk nu wel bij Anne te liggen.
Het was best moeilijk en emotioneel maar ook wel weer heel mooi om dit samen met Anita te kunnen doen. Het klinkt misschien raar maar Anne ligt er heel mooi bij en het is echt net alsof ze heel vredig ligt te slapen. Wat is het eigenlijk toch mooi dat Anne toch nog even thuis in haar eigen bed mag liggen, dichtbij ons. De eerste paar dagen kon ik de kamer niet inlopen zonder dat de tranen meteen in mijn ogen stonden en het verdriet en gemis extra voelbaar werden. Daar ligt Anne, zo dichtbij en toch zo ver weg en dat doet zeer en maakt het mooi en moeilijk tegelijk. Voor ons is Anne nog gewoon aanwezig en door de tranen heen is dat ook heel fijn. Ik had van tevoren niet gedacht dat het zo fijn zou zijn om Anne nog een paar dagen thuis in haar eigen bed te hebben liggen. Heel dankbaar voor.
De kamer van Anne was dinsdagochtend nog een beetje kaal. We waren eigenlijk nog midden in een opknapbeurt van haar kamer. Er waren 2 muren opnieuw behangen maar daardoor dus nog wel kaal en voor de andere 2 muren hadden we net vorige week samen met Anne nieuw behang gekocht. Vanaf dinsdagochtend hebben we iedere dag de kamer wat mooier gemaakt door een spiegel op te hangen, wat plantjes neer te zetten maar vooral door heel veel foto’s op te hangen. Boven het bed achter Anne hebben we een verlichte slinger opgehangen met allemaal kleine en wat grotere foto’s op te hangen die door Anne werden gekoesterd en door ons zijn gevonden in haar bureaulades. Een prachtige collage van foto’s voor haar ziek zijn met vrienden tot aan het laatste moment met familie en vrienden. In deze week hebben we heel veel prachtige bloemen en boeketten gekregen. Zoveel dat de kamer van Anne al heel snel echt een hele mooie warme uitstraling kreeg. De rest van de bloemen hebben we beneden in de hal en in de kamers gezet zodat we ons ook daar omringd voelen door jullie liefde en meeleven.
Wij keken enorm op tegen deze dagen maar door Esther zijn we deze dagen redelijk goed doorgekomen. In kleine stapjes kreeg de uitvaart van Anne vorm. Esther is rustig, kan heel fijn en goed luisteren, nam alle tijd waardoor er ook veel tijd was om gewoon ons verhaal te doen, verhalen over ons gezin maar vooral verhalen over Anne. Er waren de nodige emotionele momenten maar die mochten er zijn en ook dat gaf voor Esther een inkijkje in ons leven. Zo leerde ze Anne en ons gezin snel kennen en daardoor kon ze ook heel goed meedenken en kwamen de meest fantastische ideeën boven tafel. Ook haar collega Michou die het ontwerp van het drukwerk deed was fantastisch. Wij hadden het hartje met de ecolineverf gemaakt en een vingerafdruk van Anne gemaakt maar Michou kwam met het idee om van de vingerafdruk een hartje te maken in de kleur lila en deze op de envelop te plaatsen. Anita en ik waren meteen diep geroerd toen we dit resultaat zagen, wat prachtig! En zo zijn we samen iedere dag steeds een stapje verder gekomen. Het was een proces waarbij we de ene dag iets bedachten om de volgende dag bij Esther aan te geven dat we het weer net iets anders wilden. Soms durfde we het eigenlijk bijna niet te vragen maar het was Esther nooit teveel, je kunt dit maar 1x goed doen dus daar gaan we allemaal onze stinkende best voor doen was haar motto.
De Oudshoornse kerk als locatie voor de uitvaart was snel beklonken. Naar de aula van de begraafplaats wilden we niet. Het parktheater in Alphen was een mooi idee omdat Anne creatief was maar bij het zien van de foto’s van de locatie waren we het snel eens, de kerk is prachtig, er kunnen veel mensen in terwijl het toch intiem blijft en dat is precies wat we willen.
Als de catalogus met rouwauto’s op tafel ligt worden wij daar niet blij van. De enige auto waar we een beetje op aanslaan is een oude VW-bus. Als deze in hippie-kleuren was geweest dan was de keuze makkelijk maar de bus was donkergrijs en was het daardoor ook niet. Esther kijkt naar ons en zegt “ik denk Anne inmiddels al aardig te kennen door jullie verhalen, de enorme lading aan bloemen en kaarten en vooral de stralende foto’s van Anne. Ik denk dat ik een veel beter idee heb en qua kosten is dat gewoon precies hetzelfde als een auto”. Ze laat een filmpje zien van vervoer per boot. Dit heeft ze onlangs zelf bedacht in samenwerking met Boats&Bites en dit filmpje van een gesimuleerde uitvaart was ook opgenomen vanaf de Oudshoornse kerk. Anita en ik werden meteen geraakt, wat mooi, dit is nu typisch Anne. We hadden dit nooit zelf kunnen bedenken, wisten niet eens dat het kon maar we weten zeker dat Anne het hier 100% mee eens zou zijn. Dit gaan we doen. Met boot vanaf de kerk helemaal naar de begraafplaats, wat een goed idee. Nu maar hopen dat het weer ook gaat meewerken.
De foto voor de kaart is heel snel gekozen. Het moest sowieso een foto vanuit de fotoshoot met Ilva worden. We begonnen met een staande foto die ik ook in het dagboek heb gebruikt. Een prachtige foto maar de foto die we uiteindelijk hebben gekozen vertelt eigenlijk nog veel meer. Dit was een houding die Anne vaak aannam, zeker als ze moe was en/of pijn had. Dan lag ze zo met haar armen op de tafel en ja, ondanks de moeheid en de pijn had ze dan alsnog die stralende lach en het sprankelende gezicht. Er straalt zoveel moois, zoveel kracht en zoveel liefde uit dat de keuze heel snel was gemaakt. Te horen aan de enorme hoeveelheid reacties op deze foto denk ik te kunnen stellen dat iedereen het erover eens is dat dit een schitterende foto is die in 1 oogopslag laat zien hoe mooi Anne is.
De tekst op de kaart hebben we samen met Esther eigenlijk ook best wel snel gedaan. We wilden niet een gedicht. Die zijn vaak wel mooi maar voelen ook vaak net niet echt. We wilden Anne in een paar woorden duiden en bij Anne konden we alleen maar hele mooie positieve woorden bedenken. Niet teveel want dan verliest het weer z’n kracht. Al snel stonden de woorden Sprankelend, Bijzonder, Sterk en Lief op papier. Nog even getwijfeld of het Stralend of Sprankelend moest worden maar Sprankelend zegt eigenlijk nog meer dan Stralend dus daarvoor gekozen. Michou heeft een aantal versies gemaakt qua design die we de volgende dag konden bekijken. Esther hield de kaarten even tegen zich aan voordat ze deze aan ons liet zien. “Hou je vast Anita en Bert, je gaat nu echt de kaart met Anne voorop zien en ik kan je vertellen dat dit heel veel impact gaat hebben. Dat had het al bij ons op kantoor dus bereid je er even op voor want dit gaat ook bij jullie echt binnenkomen”. Wat fijn dat ze dat zo deed want inderdaad, bij het zien van de kaart met de sprankelende Anne op de voorkant waren we even stil en kwamen de tranen vanzelf bovendrijven. Maar het was ook mooi. De envelop prachtig gemaakt door Michou en Anita en ik waren er binnen een paar seconden over uit welke van de 4 designs we wilden gebruiken voor de kaart. Daarna hebben we nog een half uurtje met Michou en Esther gewerkt aan de details. De kleur van de tekst aangepast, de uitlijning van de tekst wat aangepast, Stan stond eerst onder ons genoemd maar we wilden hem op dezelfde regel hebben (allemaal even belangrijk), het vlindertje tussen geboortedatum en overlijdensdatum toegevoegd (prachtig) en de tekst “Wat zullen we je missen, maar je blijft voor altijd in ons hart.” bedacht en definitief gemaakt. We hadden eerst de tekst “We missen je nu al.” maar na een nachtje slapen had ik daar helemaal geen goed gevoel bij. Het klopte wel dat we Anne nu al missen maar voor ons ontbrak er urgentie, kracht, ik weet het niet precies maar het klopte op de een of andere manier niet. De tekst die nu op de kaart staat deed en doet het wel voor ons en dat komt vooral door het woordje ‘Wat’ waarin we voelen en willen uitdrukken hoe enorm we Anne zullen gaan missen en ja natuurlijk missen we haar nu al maar dat begrijpt iedereen vast wel. De tekst “Hakuna Matata!” hadden Anita en ik vanaf het begin al bedacht en wilden we absoluut op de kaart hebben. Deze twee woorden hebben een hele persoonlijke lading voor Anne en voor ons en daarmee willen we een krachtige boodschap aan Anne geven en met jullie allemaal als getuigen als anker gebruiken voor ons gezin. Het proces van het ontwerp van de kaart ging heel mooi en we zijn erg blij met het resultaat. Het is niet een kaart die je als ouder in de fotokist wil hebben liggen maar als er dan toch zo’n kaart moet zijn dan absoluut deze. Wat ons betreft kon het niet mooier. Theo gaat de kaarten en de enveloppen drukken en dat is letterlijk en figuurlijk een kadootje voor ons. Woensdagochtend leveren we de definitieve adressenlijst en in de middag komt Theo ze al brengen en helpt mee met het plakken van de postzegels. Heel fijn!
De kist voor Anne was ook snel gekozen. We wilden geen kist. Ik had deze week al even snel gezocht op het internet en was toen een hele mooie rieten mand tegengekomen. Ik liet deze zien en het was meteen duidelijk, die gaan we doen, past zo bij Anne. Esther komt met het geweldige idee om een bloemenband om de mand te doen. Daar kan dan iedereen 1 bloem in doen. Eigenlijk veel mooier dan grote boeketten. Dinsdag zal de mand bij de ingang van de kerk staan en dan komt iedereen er langs en heeft iedereen ook een ‘excuus’ om even bij Anne stil te staan en in gedachten bij haar te zijn. Als Anne dan de kerk ingedragen zal worden, zal ze omringd zijn door een zee van bloemen. Een ontroerend mooi idee, we zien het al helemaal voor ons, krijgen kippenvel en tranen in onze ogen. Ja, dit zou Anne mooi hebben gevonden.
Terwijl we het over bloemen hebben komt ook de vraag op tafel of we een bloemstuk op de mand willen. Ja dat willen we wel maar niet iets standaards. We denken aan een hart of een vlinder en hebben eigenlijk meteen de keuze gemaakt dat het een vlinder moet worden. Beiden liggen heel dichtbij Anne maar de vlinder raakt ons het meest. De vlinder zal gemaakt worden door bloemist Anja. We willen de vlinder eerst op de mand hebben liggen en in de kerk op een standaard voor de mand neerzetten maar de volgende dag krijgen we te horen dat de standaard niet meer voorradig is. Dat blijkt echter een geluk bij een ongeluk te zijn. Anja oppert dat haar collega’s misschien wel iets kunnen bedenken en zelf maken. Al brainstormend komt ineens het prachtige idee dat een zelfgemaakte standaard ook hoog kan zijn en dat de vlinder in plaats van voor de mand misschien wel boven de mand kan ‘vliegen’. Oh dat is mooi, als dat kan is het helemaal geweldig. Anja beloofd niets maar Esther zegt al tegen ons dat als Anja zo’n idee heeft het bijna 100% zeker goed gaat komen. En goedkomen deed het, op zondag krijgen we te horen dat het Anja en haar collega’s is gelukt om iets in elkaar te lassen waardoor het lijkt alsof de vlinder van bloemen uit de kist komt fladderen. Jullie horen het al, wij zijn zo mooi geholpen door Esther en haar team, er zijn zoveel prachtige ideeën op tafel gekomen, ideeën die helemaal bij Anne passen en het allemaal helemaal compleet, kloppend en persoonlijk maken. Door de tranen heen zijn we niet alleen verdrietig maar voelen we ook trots en dankbaarheid.
We ontvangen van Vibeke van Taart-voor-Jou een prachtig bericht. Anne is tijdens de Make-a-Wish dag in 2021 bij Vibeke geweest om cupcakes en een taart te bakken. Anne is samen met Stan ook in 2022 bij Vibeke geweest om taarten te maken voor de 12e verjaardag van Stan en 16e verjaardag van Anne. Daar had Anne en hebben wij zulke goede herinneringen aan, dat vond Anne echt geweldig en wij ook. Vibeke vroeg of ze iets op Instagram mocht zetten om Anne te eren en dat mocht van ons. Wat een mooi eerbetoon is dat geworden. Klik hier om het bericht te lezen.
In afgelopen dagen hebben we een aantal keren contact gehad met school. Wat zijn die mensen toch fantastisch! Er is meteen een lokaal ingericht als stilteruimte en herdenkingsruimte waar alle leerlingen iets mogen achterlaten voor Anne. Dinsdag het 4e uur hebben ze in iedere klas dezelfde tekst voorgelezen, hebben ze een brief naar alle leerlingen en ouders verzonden en hebben ze een hele mooie persoonlijke advertentie in het Algemeen Dagblad van zaterdag 16 maart gezet (zie foto’s hieronder). Vrijdagmiddag kwamen Esther (afdelingsleider), Wendy (ondersteuningscoördinator) en Lydia (mentor) bij ons thuis om afscheid te nemen van Anne. Met deze drie mensen hebben we afgelopen periode intensief contact gehad en ze hebben er echt alles aan gedaan om het voor Anne zo goed en comfortabel mogelijk te maken. Dat heeft Anne en ons heel veel rust gegeven en daar zullen we ze altijd dankbaar voor blijven. Vrijdagmiddag kwamen er ook 6 vriendinnen van school om afscheid te nemen van Anne. Ze hadden o.a. een prachtige vaas bloemen meegenomen met aan de bloemen persoonlijke kaartjes van de leerlingen. Wat een prachtige school, wat een prachtige mensen, wat een prachtig gebaar. Heel dankbaar voor!
Ook vanuit de tennisvereniging krijgen we vanuit alle hoeken heel veel medeleven. Gelukkig niet alleen voor ons maar ook voor Stan. In eerste instantie weet Stan zich daar niet goed raad mee maar inmiddels kan hij het erg waarderen dat zijn vrienden er voor hem willen zijn en ook dinsdag naar de uitvaart van Anne komen om er te zijn voor Stan. In de tennishal is een hoekje ingericht om Anne te herinneren en naar alle leden is een prachtige persoonlijke mail verzonden. Heel fijn, het is toch al weer ruim 3 jaar geleden dat Anne actief aan het tennissen was maar ze is nooit vergeten. Nu ik dit opschrijf voel ik meteen weer pijn en verdriet dat dit alles niet meer is en nooit meer zal komen. Wat heeft Anne (en wij ook) mooie tijden beleefd bij de tennis. Het fantastische groepje waarmee Anne trainde en competitie speelde. Op de zondagen met de ouders (iedereen was er altijd) langs de zijlijn. Anne en Ilva die elkaar daar hebben leren kennen als vriendinnen. Dierbare herinneringen waar we met heel veel plezier op terugkijken.
In eerste instantie waren er best wel wat mensen die aangeven iets te willen zeggen in de kerk maar het eigenlijk te eng, te moeilijk vinden. Heel begrijpelijk natuurlijk en we wilden ook niemand pushen maar heel even bekruipt ons de gedachte, wat als niemand iets durft te zeggen?! Gelukkig blijkt nu dat iedereen zich over deze angst heeft heen gezet, natuurlijk is het eng maar ze doen het wel en nu zijn er best wel veel mensen die iets willen en durven te zeggen. Wat fijn, wat mooi! Vooral dat de beste vriendinnen van Anne wat gaan zeggen ontroerd ons en zijn we heel blij mee.
Bij het in elkaar zetten van het draaiboek kijken we naar een mooie volgorde van sprekers en laten dat onderbreken door muziek. Welke muziek we tussen de verschillende toespraken laten horen beslissen we in overleg met de sprekers. Ze mogen zelf kiezen. Het mag een favoriet nummer van Anne zijn maar het mag ook een nummer zijn dat doet denken aan Anne. Op zondag hebben we dat rond en zijn we zo blij met wat het is geworden. Ook dat was een proces. Tot aan zondag zou ‘Grijs’ na mijn toespraak worden gedraaid en ‘Hakuna Matata aan het eind. “Grijs, dat is toch niet echt jouw nummer?” vroeg Anita zondagochtend aan mij. Nee dat klopt maar ik vind het wel een mooi nummer en de tekst is wel heel treffend en passend dus dit nummer moeten we wel gebruiken. Ik geef toe dat ik de avond ervoor nog wel naar andere muziek heb geluisterd en er een ander nummer is dat wel echt mijn nummer is. Dat nummer heb ik in december 2020 (en daarna) grijs gedraaid omdat ik toen dacht Anne kwijt te raken en dat nummer raakte mij iedere keer weer opnieuw. Laat maar horen zei Esther en dat deed ik. Toen Anita en Esther zagen wat het nummer ook deze keer met mij deed was het wel duidelijk. Na jouw toespraak draaien ‘Wat zal ik je missen’ van Glen Faria en dan sluiten we af met ‘Grijs’ van Jaap Reesema en laten we het nummer ‘Hakuna Matata’ vervallen. Dat nummer is wel passend qua tekst maar qua muziek vonden we dat nummer eigenlijk toch al niet passend. Het geeft meteen rust, het voelt meteen goed, het klopt gewoon helemaal. We hebben het idee dat er iets heel moois staat wat echt past bij Anne, bij ons en bij de mensen die dichtbij Anne staan.
Voor de uitvaart wisten we eigenlijk maar 1 wens van Anne echt met zekerheid. We hebben in de afgelopen periode heel veel met elkaar besproken maar eigenlijk nergens een klap op gegeven. Zoals ik afgelopen dagen al vaak heb gezegd; We weten best wel goed wat Anne niet wilde maar eigenlijk helemaal niet wat Anne wel wilde. Maar 1 ding heeft Anne mij wel verteld; Ze zei “Pap, ik zou het echt heel mooi vinden als Stan een liedje op de gitaar zou spelen. Dan mag hij zelf weten welk liedje dat wordt.”. Toen ik deze wens van Anne aan Stan vertelde keek hij wel even een beetje moeilijk. Moet ik voor zoveel mensen gitaar gaan spelen? Nee, het moet niet maar het zou wel echt heel mooi zijn en ik weet zeker dat je er later spijt van gaat krijgen als je het niet doet. Het maakt niet uit hoe goed of slecht het gaat, iedereen zal het mooi vinden, Anne in de 1e plaats maar jij later ook. En we kunnen eventueel aan David vragen of hij met je mee wil spelen, maakt het voor jou misschien iets makkelijker en leuker om te doen. Stan was daarna eigenlijk wel om, kwam zelf meteen met het nummer ‘Tears in Heaven’ van Eric Clapton (prachtig!) en belde David op om te vragen of hij mee wilde spelen. Ook David keek heel even moeilijk maar was ook snel om. In de afgelopen dagen hebben ze samen een paar keer geoefend en dat gaat helemaal goed komen, echt super super gaaf! Bij het opschrijven krijg ik er weer kippenvel van. Dankbaar voor dat Stan dit wil doen en zijn grote oom David hem daarbij wil helpen.
Woensdag zijn we met Esther, Anita, Stan eerst naar de kerk gegaan om te kijken hoe het eruit ziet, hoe we dingen kunnen regelen en of we het überhaupt een goede keuze vinden. Wij hadden de kerk tot op heden alleen nog maar van buiten gezien maar wat een prachtige kerk, dit gaat helemaal goed komen. Daarna zijn we naar de begraafplaats gegaan om een plekje voor Anne uit te zoeken. Van tevoren was ik bang dat we de hele begraafplaats zouden afstruinen om vervolgens tot de conclusie te komen dat het allemaal (net) niks is maar ook toen werden we verrast op meerdere manieren; Ten eerste was Stan heel spraakzaam en open wat heel mooi was. Hij liep over de begraafplaats, haalde anekdotes op over hoe Anne over bepaalde plekjes, grafzerken en/of bomen zou denken. Wat Anne mooi zou vinden of juist niet. Al snel komen we op een plek waar een enorme oude kastanjeboom staat, daaronder allemaal schelpen en een bankje en precies daar is een vrije plek. Dit moet het worden zeggen we alledrie. Wat een mooie plek. Uitzicht op mooie bomen (we kijken uit op magnolia’s die in bloei staan in de favoriete kleur van Anne), als we naar het strand gingen was het Anne die altijd op zoek ging naar schelpen en dit is het enige plekje op de begraafplaats met schelpen, de boom is fantastisch en het bankje erbij heerlijk). De beheerder geeft aan dat de boom in de herfst wel veel blad geeft waarop Stan ad rem reageert “goed excuus om vaker te komen”. We lopen nog wel verder over de begraafplaats om te kijken of er nog een betere plek is. We zien een beschutte plek tussen 2 grote coniferen waarop ik zeg dat dit wel een hele mooie 2e keuze zou kunnen zijn waarop Stan meteen reageert “inderdaad, 2e!”. Het is duidelijk, we weten waar de laatste rustplaats van Anne moet komen en we zijn er heel blij mee. Het is natuurlijk helemaal niet iets wat je wil doen maar deze ochtend was eigenlijk een hele mooie en waardevolle ochtend zo met ons drieën samen.
Donderdag zouden we een relatief rustige dag hebben en dan zouden Anita en ik foto’s en muziek gaan selecteren. Nou daar kwam maar weinig van. We vonden het moeilijk om ons te focussen, er kwamen ook nog verschillende mensen op bezoek, moesten toch ook nog wel wat dingen regelen waardoor we aan het einde van de dag eigenlijk niet hadden gedaan wat Esther ons had gevraagd. Op vrijdagochtend hebben we het er echter niet over en praten gewoon verder over het draaiboek en na een uurtje of 2 zegt Esther “Nou, we hebben echt veel gedaan en zijn een heel eind gekomen, draaiboek is bijna klaar, bij een paar muziekmomenten staat nog een vraagteken maar de rest is ingevuld”. En ja dat klopt, al pratende komen we samen met de mensen die iets willen zeggen tot een heel mooi draaiboek en passende muziek. Ik zeg tegen Esther dat ik bang was dat we op onze kop zouden krijgen omdat we gisteren nauwelijks waren toegekomen aan het kiezen van muziek en foto’s. “Jullie krijgen nooit op je kop! Dit een proces en door erover te praten komen we er vanzelf, het is nog steeds allemaal door jullie bedacht en het enige dat ik doe is daar een beetje sturing aan geven”. Fijn! Dit geeft ons meteen wat meer rust.
Donderdag en vrijdag is Stan nog naar school gegaan. Hij wilde eerst een paar dagen thuisblijven maar gaf zelf aan op donderdag weer naar school te willen en dat is natuurlijk prima. Voor Stan is het allemaal al moeilijk zat en dan is het alleen maar mooi als hij buiten de deuren van ons huis even een zo normaal mogelijk leven kan leiden.
De mensen die het dichtst bij Anne en ons staan hebben een kaart ontvangen met een uitnodiging om op vrijdagmiddag of zaterdagmiddag van 14:00 – 16:00 uur bij ons thuis afscheid te nemen van Anne. We kregen de hulp van opa en oma, Kristel, Cindy, Arjan en David wat heel fijn was. Het was druk en de eerste 5 minuten vloog mij dat eerlijk gezegd wel naar de keel. Heel eerlijk, ik zat er niet op te wachten, ik vind dit soort georganiseerde momenten qua emoties ook lastig. Soms heb ik het idee dat hoe harder een ander huilt hoe geslotener ik word en het muurtje om mij heen zich als vanzelf weer optrekt. Gelukkig veranderde dat gevoel na enkele minuten en was het zowel vrijdagmiddag als zaterdagmiddag fijn om jullie te zien en te spreken en vooral heel mooi dat er nog afscheid genomen kon worden van Anne. Het was emotioneel maar ook prachtig om te zien dat er veel vriendinnen op een emotionele maar heel mooie manier afscheid kwamen nemen. Beste vriendin Floor van de lagere school die helemaal uit Utrecht kwam, vriendinnen van de middelbare school en natuurlijk de beste vriendinnen Ilva en Lysanne en Eva en Ilse, bekenden en familie. Het was goed.
Vrijdag aan het einde van de dag is fotograaf Corine nog vanaf haar vakantieadres teruggekomen om bij ons thuis wat laatste foto’s van Anne in haar eigen bed te maken. Corine is een fantastische fotograaf en een prachtig mens. Blij dat we haar hebben mogen leren kennen en zij was aangedaan maar ook wel blij en trots dat ze Anne heeft mogen leren kennen, de laatste fotoshoot met Anne en Ilva heeft mogen doen, dat haar foto op de kaart staat en een andere foto nu bij ons in de hal hangt en dat ze nu deze foto’s mag maken en er ook dinsdag bij aanwezig mag zijn. Kostbare fysieke herinneringen.
Zaterdag ontvang ik van Gerard mooie foto’s van Hertog, de zeearend die door het Gelredome stadion vliegt voorafgaand aan de voetbalwedstrijd van Vitesse. Ilse wilde graag iets doen en heeft bedacht dat de arend deze avond met een lila lint (favoriete kleur van Anne) door het stadion zal vliegen en voor deze ene keer mocht de arend vanaf de hand van Ilse wegvliegen. Een prachtig gebaar als eerbetoon aan Anne waar duizenden mensen getuigen van mochten zijn.
Zondag was een stressvolle dag voor Anita en mij. Nu moesten toch echt de foto’s geselecteerd worden en de deadline was voor het einde van de zondag. Die dag ben ik met en voor iedereen bezig om tot een selectie mooie foto’s te komen maar daardoor kom ik zelf nauwelijk toe aan mijn eigen selectie. Om 18:00 uur ben ik doodmoe en stuur naar Esther door wat we hebben met de opmerking bel maar als je extra input van ons nodig hebt want daar ga ik wel vanuit. Maar Esther belde ons niet en kwam maandagochtend bij ons met de mededeling dat het gelukt was met het in elkaar zetten van de presentatie. Ja, meer dan 100 foto’s van Anita was wat veel dus daar had ze in moeten schrappen en ja er gaat meer tijd in zitten dan je denkt maar het was gelukt. Wat fantastisch! Alleen hadden wij natuurlijk weer toevoegingen en wijzigingsverzoeken. Het nummer van Tears in Heaven moest niet van Eric Clapton zijn maar van Beau Dermott, er moest een filmpje van Arjan en een TikTok dansje van Anita bij, het nummer Friends moest een andere versie worden dan Lysanne had doorgegeven (maar dat had Esther toevallig al gedaan) en Esther zegt opnieuw, dat ga ik fixen voor jullie. Zo fijn!
Zondagmiddag is de familie van Anita bij opa en oma hard aan het werk geweest om de wens van Anne te vervullen. Anne wilde heel graag voor iedereen die op haar begrafenis zou komen een armbandje knopen. Ze wist hoeveel werk het was maar realiseerde zich waarschijnlijk niet zo goed hoeveel armbandjes dat zouden moeten worden. Pedagogisch medewerker Amy had al wel gezegd dat dit een erg ambitieus plan was en ze misschien ook moesten nadenken over een alternatief. Dat hebben ze gedaan door na te denken over vingerafdrukken in de vorm van een hartje maar een armbandje voor iedereen vond Anne toch het beste idee. De tijd heeft Anne ingehaald dus die bandjes zijn niet gemaakt. Maar met behulp van de familie zijn we wel heel dicht in de buurt gekomen. Amy was druk aan het zoeken geweest naar mogelijkheden (allemaal in haar vrije tijd, wat een prachtmens) maar uiteindelijk hebben we gekozen voor de optie van Kristel en Eva. Zij zijn via het internet op zoek gegaan naar armbandjes die heel dicht in de buurt komen van de armbandjes die Anne zou hebben gemaakt. Daar hadden ze er 200 stuks van gekocht en ze hebben ook 200 zakjes gekocht waar de armbandjes in kunnen. Samen met Michou hebben we een heel mooi bedankkaartje gemaakt die aan het zakje vastgemaakt kan worden. Op donderdagavond krijgen we signalen dat 200 stuks wel eens te weinig zou kunnen zijn. Er lijken echt heel veel mensen te gaan komen dus we besluiten het aantal van 200 op te hogen naar 300. In de kerk kunnen ook 300 mensen zitten en dat zou toch ruim voldoende moeten zijn. Het lukt Kristel om er nog 100 bij te bestellen en op zondagmiddag worden alle zakjes gevuld met een kleurrijk armbandje en een kaartje. Stan, Eva, Tim, Martijn, Joost, Chris en Jans, opa en oma, Arjan en Cindy, David (vooral als opzichter) en Kristel knopen voor de vriendinnen en dichtstbijzijnde familie een armbandje zoals Anne dat zou hebben gedaan (iets makkelijker omdat het anders wel heel veel tijd zou kosten). Prachtig gebaar en komende dinsdag (en daarna) dragen we natuurlijk allemaal dit bandje als herinnering aan Anne.
Vandaag is Stan niet naar school gegaan. Hij wilde in eerste instantie wel maar gisteravond drong het pas goed tot Stan door dat dit laatste dag zou zijn waarop Anne thuis is en hij zag het niet zitten om dan naar school te gaan. Superknap van Stan dat hij dit zelf kan en durft aan te geven en ook voor ons fijn om Stan gewoon lekker thuis te hebben vandaag.
Vanmiddag spreken we met Esther en Corine af bij de kerk. Stan en David gaan ook mee om hun gitaarspel te oefenen, Kristel en Cindy zijn er ook. We testen de presentatie die Esther heeft gemaakt, testen het beeld op het grote scherm, testen het geluid, kijken waar de mand komt te staan en kijken waar de stoelen komen te staan terwijl David en Stan lekker zitten te spelen op de gitaar.
Anita heeft zondag haar toespraak helemaal zelf geschreven. Super trots op hoe ze dat heeft gedaan. Ze heeft vanmiddag samen met Kristel nog wel even alles een keer doorgelopen maar de inhoud zelf ongewijzigd gelaten. Door alle zaken die nog geregeld moesten worden had ik nog niets op papier staan dus vanavond moest het gebeuren. Tot aan vandaag had ik eigenlijk geen idee wat te gaan zeggen. Heel eerlijk, ik had (heb) er ook helemaal geen zin in. Ik kan urenlang vertellen over Anne, graag zelfs maar van mij hoeft dat niet vanaf een spreekgestoelte voor een grote groep mensen. Ben zo bang dat het dan een beetje een gemaakt verhaal gaat worden en dat wil ik niet. Maar ja, ik wil wel wat zeggen natuurlijk dus ik ben vanavond gewoon begonnen met schrijven en dat ging bijna vanzelf. Ik heb de backspace en delete knop nauwelijk gebruikt en om 22:00 uur zet ik de laatste punt, kijk het niet eens na (niet echt iets voor mij) en druk op print. Ben er klaar mee, dit is wat ik de afgelopen uren voelde en dat is wat ik wil vertellen. Misschien kom ik er morgen achter dat ik het misschien toch nog een keertje had moeten nalezen maar voor nu vertrouw ik erop dat wat rechtstreeks vanuit mijn hart op papier is gezet nooit heel ‘fout’ kan zijn.
Nu is het de laatste avond dat we Anne bij ons hebben en dat doet veel met ons. De pijn wordt ineens nog veel intenser. Iedere keer als ik langs de deur loop, kijk ik, zie ik en voel ik Anne en tegelijkertijd besef ik dat dit morgen anders zal zijn. Erger nog, vanaf morgen zal het voor altijd anders zijn en dat is eerlijk gezegd niet okay, helemaal niet okay. Ik heb de printjes van de toespraak op tafel liggen, mijn kleren voor morgen hangen over de stoel en nu ga ik zo nog even bij Anne liggen en daarna hopelijk nog even goed slapen voordat morgen de wekker om 7 uur gaat.